نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه اقتصاد، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران

10.22055/jqe.2025.47566.2650

چکیده

در این پژوهش، ابتدا رفاه انسانی با استفاده از یک شاخص ترکیبی به طور دقیق بررسی می‌شود. سپس تأثیر جهانی‌شدن اقتصادی بر رفاه انسانی در کشورهای توسعه‌یافته و در حال‌توسعه در بازه زمانی 2000 تا 2020 با استفاده از روش رگرسیون انتقال ملایم پانلی (PSTR) مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. با در نظر گرفتن جهانی‌شدن اقتصادی به عنوان متغیر انتقال، ویژگی‌های مانایی و غیرخطی بودن متغیرها نیز مورد بررسی قرار می‌گیرد. نتایج نشان‌دهنده وجود رابطه‌ای غیرخطی بین متغیرهای پژوهش است. همچنین برای کشورهای توسعه‌یافته وجود دو تابع انتقال و دو حد آستانه که نمایانگر یک مدل سه رژیمی است، و برای کشورهای درحال توسعه یک تابع انتقال و دو حد آستانه که نمایانگر یک مدل دو رژیمی است، به‌عنوان مدل بهینه انتخاب شد. برای کشورهای توسعه یافته سرعت‌های تعدیل به‌ترتیب برابر 275.60 و 806.26 است. یعنی انتقال از رژیم خطی به رژیم میانی با سرعت خیلی بالاتری نسبت به انتقال از رژیم میانی به رژیم حدی سوم انجام می‌گیرد. همچنین برآورد مدل برای کشورهای توسعه‌یافته نشان دهنده رابطه غیرخطی در دو نقطه آستانه که برای انتقال از رژیم حدی اول به رژیم حدی دوم برابر و73.80 و برای انتقال از رژیم حدی دوم به سوم برابر 87.56 است. سرعت تعدیل برای کشورهای درحال‌توسعه برابر 77.63 است. یعنی انتقال رژیم با سرعت ملایم تری نسبت به کشورهای درحال توسعه انجام می‌گیرد. همچنین برآورد مدل برای کشورهای درحال‌توسعه نشان دهنده رابطه غیرخطی در دو نقطه آستانه که برای انتقال از رژیم حدی اول به رژیم حدی دوم برابر 41.62 است. در صورتی که جهانی‌شدن اقتصادی در کشورهای توسعه‌یافته از 87.56 در رژیم حدی اول تجاوز کند، رفتار متغیرها مطابق رژیم دوم خواهد بود و اگر از 73.80 بیشتر باشد رفتار متغیرها مطابق رژیم سوم خواهد بود. و در صورت کم تر بودن از حد آستانه ای فوق در رژیم اول قرار خواهند گرفت. همچنین برای کشورهای درحال‌توسعه اگر جهانی شدن اقتصادی از 41.62 تجاوز کند رفتار متغیرها مطابق رژیم حدی دوم خواهد. همچنین در صورت کمتر بودن از حد آستانه‌ای فوق در رژیم اول قرار خواهد گرفت.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Non-linear analysis of the effect of economic globalization on human well-being

نویسندگان [English]

  • Saman Ghaderi 1
  • Aniseh Amini 2

1 Department of Economics, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran

2 Bachelor's degree M.Sc. Student in Economics, Department of Economics, Faculty of Humanities and Social Sciences, University of Kurdistan, Iran.

چکیده [English]

In this research, first, human well-being is carefully examined using a composite index. Then, the impact of economic globalization on human well-being in developed and developing countries in the period from 2000 to 2020 is evaluated using the panel smooth transition regression (PSTR) method. Considering the economic globalization as a transition variable, the characteristics of Mana and non-linearity of the variables are also investigated. The results show the existence of a non-linear relationship between the research variables. Also, for developed countries, the existence of two transfer functions and two threshold limits, which represent a three-regime model, and for developing countries, one transfer function and two threshold limits, which represent a two-regime model, were selected as optimal models. For developed countries, the adjustment speeds are 275.60 and 806.26, respectively. That is, the transition from the linear regime to the intermediate regime takes place at a much higher speed than the transition from the intermediate regime to the third limit regime. Also, the estimation of the model for developed countries shows a non-linear relationship in two threshold points, which is equal to 73.80 for the transition from the first limit regime to the second limit regime and 87.56 for the transition from the second to the third limit regime. The speed of adjustment for developing countries is equal to 77.63. It means that regime transfer is done at a slower speed than in developing countries. Also, the estimation of the model for developing countries shows a non-linear relationship in two threshold points, which is equal to 41.62 for the transition from the first limit regime to the second limit regime. If the economic globalization in developed countries exceeds 87.56 in the first limit regime, the behavior of the variables will be according to the second regime, and if it exceeds 73.80, the behavior of the variables will be according to the third regime. And if it is less than the above threshold, they will be placed in the first regime. Also, for developing countries, if the economic globalization exceeds 41.62, the behavior of the variables will be according to the second limit regime. Also, if it is less than the above threshold, it will be placed in the first regime.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Human well-being
  • economic globalization
  • panel smooth transition regression (PSTR)