نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی دانشگاه مازندران

2 دانشگاه مازندران

چکیده

از آن جایی که استرس‌های فزاینده در بازارهای مالی از اهمیت زیادی جهت تحلیل و پیش بینی فعالیت‌های اقتصادی برخوردار بوده و می‌تواند در بسیاری از متغیرهای بازار مالی منعکس شود، شناخت منابع اصلی ایجاد کننده استرس مالی و اثرات آن بر فعالیت‌ها و بخش های مختلف اقتصادی به عنوان یکی از حوزه‌های مهم در مباحث مالی محسوب می‌شود. با توجه به اهمیت این موضوع، در مطالعه حاضر تأثیرات ناشی از رویدادهای استرس‌های مالی، قیمت نفت خام و سایر عوامل موثر بر بازار سهام ده صنعت برتر فعال در بورس اوراق بهادار تهران طی دوره زمانی 1398-1384 با استفاده از داده های روزانه و با به کارگیری الگوهای اقتصادسنجی داده‌های تابلویی، مورد بررسی قرار گرفته است. بدین منظور با توجه به این که داده‌های مربوط به استرس مالی به صورت سری زمانی موجود نبوده و باید محاسبه شود، در این تحقیق پس از محاسبه استرس مالی در بازارهای مالی مورد مطالعه (بازار سرمایه، ارز و پول)، این شاخص‌ها با استفاده از روش تحلیل مولفه های اصلی (PCA) با هم ترکیب شده و شاخص کل استرس مالی (FSI) برای اقتصاد ایران طی دوره زمانی 98- 1384 محاسبه گردید.
در ادامه به منظور بررسی تاثیر استرس مالی و سایر متغیرهای مستقل بر بازده سهام صنایع مورد مطالعه، از روش پانل دیتای پیشرفته پدرونی ( Pedroni 1999&2004). و مدل تصحیح خطای پانل (PECM) استفاده شده و رابطه بین استرس مالی و سایر عوامل موثر مورد مطالعه بر بازده سهام صنایع در قالب یک مدل پانل چند متغیره و تجزیه و تحلیل ضرایب بلندمدت و کوتاه‌مدت، مورد بررسی قرار گرفت. بدین منظور ابتدا به بررسی آزمون ریشه واحد متغیرهای تحقیق و تعیین مرتبه هم انباشتگی آن‌ها پرداخته شد و در مرحله بعد با استفاده از آزمون‌های هم‌انباشتگی پانل، وجود و یا عدم وجود رابطه بلندمدت بین متغیرهای مدل مورد بررسی قرار گرفت. برای تخمین رابطه بلندمدت بین متغیرها در مدل نیز از روش حداقل مربعات معمولی پویا (DOLS ) استفاده شد.
لازم به ذکر است که به منظور تجزیه و تحلیل دقیق‌تر نتایج تاثیر استرس مالی بر بازده سهام صنایع مورد مطالعه، علاوه بر این که از شاخص استرس مالی کل (که شاخصی ترکیبی از استرس مالی در بازارهای سرمایه، ارز و پول می باشد) در برآورد تاثیر استرس مالی و سایر متغیرهای مستقل بر بازده سهام استفاده گردید، متغیر استرس مالی به دست آمده در هر یک از بازارهای پول، سرمایه و ارز به طور جداگانه نیز وارد مدل شده و مدل برآورد گردیده است. به عبارت دیگر چهار مدل به طور جداگانه برآورد گردید که در هر یک از آن‌ها به ترتیب تاثیر استرس مالی کل، استرس مالی بازار سرمایه، استرس مالی بازار پول و استرس مالی بازار ارز در کنار سایر متغیرهای مستقل بر بازده سهام صنایع برتر فعال در بورس مورد بررسی قرار گرفت.
نتایج تحقیق بیانگر این است که در هر چهار مدل برآورد شده، تأثیر شاخص استرس مالی بر بازده سهام صنایع منفی و به لحاظ آماری نیز معنی دار است. به عبارت دیگر استرس مالی موجود در بازارهای مورد مطالعه شامل بازار سرمایه، بازار پول و بازار ارز تاثیر منفی بر بازده سهام صنایع داشته و منجر به کاهش بازدهی سهام این صنایع می شود. همچنین یافته‌های پژوهش نشان‌دهنده این است که در تمامی مدل های برآورد شده، قیمت جهانی نفت، نرخ ارز و نرخ بهره تاثیر مثبت بر بازده سهام صنایع مورد مطالعه در ایران دارند.
علاوه بر این، یافته ها نشان می دهد که ضرایب برآورد شده برای متغیر نرخ تورم در تمامی مدل‌ها منفی و از لحاظ آماری معنی‌دار می باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

The Effect of Financial Stress on the Stock Return of Accepted Industries in Tehran Stock Exchange

نویسندگان [English]

  • Mahdieh Rezagholizadeh 1
  • zahramila elmi 1
  • saeed mohammadi majd 2

1 Mazandaran

2 university of mazandaran

چکیده [English]

Since increasing stress in financial markets is important for analysis and forecasting of economic activities and can be reflected in many variables of the financial market, recognizing the main sources of financial stress and its effects on various economic activities and sectors is one of the most important areas in the financial discussions. Due to the importance of this issue, in the present study, the effects of financial stress events, crude oil prices and other factors affecting the stock market of the top ten industries active in the Tehran Stock Exchange has been investigated during the period 2005-2020 using daily data by panel data econometric models. Considering that financial stress data are not available in time series and should be calculated, in this study, after calculating financial stress in the studied financial markets (capital market, currency and money), these indicators was combined using the principal component analysis (PCA) method and the total financial stress index (FSI) was calculated for the Iranian economy during the period 2005-2020.
In order to investigate the effect of financial stress and other independent variables on stock returns of the studied industries, Pedroni advanced data panel method (Pedroni 1999 & 2004) and panel error correction model (PECM) was used and the relationship between financial stress and other factors affecting the stock returns of industries was investigated in the form of a multivariate panel model and analysis of long-term and short-term coefficients. For this purpose, first the unit root test of the research variables was examined and their co-integration order was determined. in the next stage, the presence or absence of long-term relationship between model variables was examined by using panel co-integration tests. Dynamic ordinary least squares (DOLS) method was used to estimate the long-run relationship between variables in the model.
It should be noted that in order to more accurately analyze, in addition to investigation the effects of total financial stress index (FSI: which is a combined index of financial stress in the capital, currency and money markets) on the stock returns of the studied industries, the financial stress index of each markets (money, capital and exchange market) has been entered into the model separately and we have investigated the effect of financial stress index in each of studied financial markets on the stock returns.
The results indicate that in all four estimated models, the effect of financial stress index on industry stock returns is negative and statistically significant. In other words, financial stress in the studied markets, including the capital market, money market and foreign exchange market has a negative impact on the stock returns of industries and leads to a decrease in stock returns of these industries. Also, the research findings show that in all estimated models, global oil prices, exchange rates and interest rates have a positive effect on stock returns of the studied industries in Iran. In addition, the findings show that the estimated coefficients for the inflation rate variable are negative in all models and are statistically significant.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Financial Stress
  • Stock return
  • Industry
  • Tehran Stock Exchange